Tel Smit 1

Tel Smit

Geplaatst op Categorieën Sterke verhalen

Goochelaar

Hotspots Editie 6

Tel, kun je precies omschrijven wat je doet?
“Ik ben officieel manipulator van beroep. Dat houdt in dat ik vingervlug werk. Dat is eigenlijk de oervorm van het goochelen. Ik heb nooit iets anders willen doen, heb ook nooit iets anders gedaan! Goochelen is de verzamelnaam voor o.a. manipulatie en illusionisten zoals Hans Klok, zij werken met grote voorwerpen, mensen, dieren en dergelijke. Maar je hebt ook ‘close-up’ oftewel ‘tablemagic’ zoals micromagie, wat aan tafels gebeurt. Mentale magie, dat houdt in dat één persoon geblinddoekt is en opnoemt wat de ander in de zaal ziet, dus zogenaamd gedachten overbrengt.”

Hoe is het ontstaan?

“Het begon met een feestje, bejaardenhuizen, ziekenhuizen en dergelijke. Op een gegeven moment kwam ik in contact met Henk Vermeijden, dat was dé coach in die tijd. Van hem heb ik jarenlang les gehad. Dat wil zeggen dat hij het geheel coördineerde tot een act. Je kent natuurlijk heel veel losse trucjes, maar dat is niet voldoende. Veel trucs leerde je uit boeken en natuurlijk gluren bij anderen. Vroeger moest je het echt zelf uitvogelen, tegenwoordig koop je een dvd en daar wordt alles op getoond. Al zijn het wel basisbeginselen die je zelf verder uitwerkt. In 1967 won ik voor de eerste keer het wereld-kampioenschap manipulatie. Daardoor kreeg ik een contract in Parijs aangeboden en kwam ik in contact met een impresario die me over de hele wereld boekte. Na 30 jaar reizen, en shows van één tot zes maanden achter elkaar, besloten mijn vrouw en ik een huis te kopen in Ermelo. Inmiddels ben ik alweer 15 jaar in Nederland aan het werk en begint het buitenland de laatste tijd weer te trekken. Afgelopen zomer heb ik een theatertour gemaakt door Spanje met een aantal collega’s. En ik ben net terug uit Polen.”

Is het een onzeker bestaan?

“Ach, geldt dat niet voor iedere zelfstandige? Als je een winkel hebt en er komen geen klanten, ben je ook de klos. Ik reis over de hele wereld en heb het de ene keer beter dan de andere keer, maar het is altijd een avontuur. Het enige grote risico is fysiek. Als ik iets aan mijn handen zou krijgen, heb ik een probleem. Ik houd erg van wielrennen, en dan moet ik extra uitkijken. Maar je leeft maar één keer.”

Tussendoor worden we getracteerd op een aantal trucs. En hoewel we er met onze neus bovenop zitten, zien we niet wat er nou precies gebeurt. Ik probeer niet met mijn ogen te knipperen om geen enkel moment te missen, maar heb blijkbaar hét moment weer gemist.

Tel vertelt: “We maken misbruik van de goede of verkeerde momenten. Als jij er op gaat letten is het al gebeurd en ga ik met de truc beginnen.”

Moet je veel oefenen?

“Ja altijd weer. Je moet soepel blijven en het maakt niet uit hoelang je dit werk al doet.”

Zijn er ook winkels waar je je materiaal kunt kopen?

“Ja, die zijn er wel maar daar komen de professionals niet hoor! Wij laten over het algemeen alles maken. We kopen wel hulpmiddelen maar kopen natuurlijk geen trucs. Bovendien hebben professionals hun vaste act en worden nieuwe attributen eerder door amateurs gekocht.”

Is er een erecode?

“Ja! Je praat bijvoorbeeld niet over een truc. Dat hoort gewoon niet. Dat is een ongeschreven wet. Doe je dat wel, lig je eruit. Een tijd geleden heeft een Amerikaan in een tv programma trucs van collega’s verklapt. Hoewel de man gemaskerd was, hebben ze hem achterhaald en is hij voorgoed out of business.”

Je hebt natuurlijk veel landen bezocht en bijzondere mensen ontmoet.

“Oh ja, zeker! Ik heb opgetreden in de Ed Sullivan Show, en een aantal keren voor de Koninklijke familie in Monaco. Ik heb een borrel gedronken met Tommy Cooper in Nice, en thee gedronken met Charlie Chaplin.”

Dè Charlie Chaplin?

Tel lacht: “Ja echt. Zijn zoon was bühnemeester in een theater in Montreux. Op een gegeven moment liet hij weten dat zijn ouders ons graag wilden ontmoeten en ons uitnodigden voor de thee. Charlie Chaplin zat toen al in een rolstoel en zei bij de ontvangst, het een eer te vinden ons te ontmoeten. Leuk hé!

Maar het is geen opeenvolging van successen geweest hoor. Natuurlijk heb ik ook perioden van armoede gekend, maar daarentegen heb ik wel veel meegemaakt. Dat is voor mij de magie”.